یادداشت های حسن انصاری

⚫️ ⚫️ ⚫️ ⚫️ ⚫️ ⚫️ بسم الله الرحمن الرحیم "الَّذِينَ تَتَوَفَّاهُمُ الْمَلَائِكَةُ طَيِّبِينَ ۙيَقُولُونَ سَلَامٌ عَلَيْكُمُ ادْخُلُوا الْجَنَّةَ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ" روح مطهر فقیه اهل بیت عصمت و طهارت (علیهم السلام) ومرجع عالی‌قدر جهان تشیّع، آیت الله العظمی شبیری زنجانی (قدس الله سره الشریف) به لقاء الله پیوست. عمر بابرکت و زندگی پرافتخار آن مرجع عالیقدر، مشحون از ژرف اندیشی و مجاهدت علمی مستمر و تلاش…

رشته مطالعات اسلام‌شناسی در غرب به معنایی که در سده بيستم کسانی مانند مادلونگ، فان اس، ژيماره، ريچارد فرانک، اشپولر و تعدادی ديگر نمايندگی می کردند به عنوان جریان اصلی تقريبا در حال پایان است. آنچه امروز شاهدش هستيم اشتیاق به تجدید نظر طلبی (و پاسخ به آن) در مطالعات اسلام به عنوان ديانت دنيای باستان متأخر (و قرآن به عنوان متنی از آن دوران و بررسی ريشه های متن قرآن و مصاحف قرآنی عصر نخستین؛ و تاريخ کهن حديث و مسئله…

مقاله ای که با همکاری يان تيله نوشته ام شامل تصحيح و تحليل و ترجمه يک متن کلامی درباره مسئله فيزيک رؤيت و شعاع نور، اعراض و صفات در کلام معتزلی از سده ششم قمری يمن. قابل دانلود. @azbarresihayetarikhi

حضور ایرانیان بسیار در شمال شرقی صنعاء (يمن) در حدود مخلاف يام (در معدن رضراض؛ از مهمترين معادن نقره يمن) از دوران پيشا اسلام و تا عصر عباسی و نام شماری از اين خاندان ها در آنجا و در صنعاء؛ به روایت همدانی. https://t.me/azbarresihayetarikhi

در اين مدخل که در دائرة المعارف بزرگ اسلامی نوشته شده شادروان دوست قديم ما آقای خطیبی با وجود اينکه به درستی بر تشيع ابو منصور عبد الرزاق تأکيد کرده اما چون روايت ابن بابويه را مورد توجه قرار نداده بود احتمال اسماعیلی بودن ابو منصور را به قرائنی ضعيف مطرح کرده. چنانکه در بالا تأکید کردم در آن ادوار امکان نداشت کسی اگر اسماعیلی مذهب باشد به امام علي بن موسی الرضا اعتقاد و يا احترام داشته باشد و ابو منصور با این حساب…

مرحوم محمد امين رياحی در کتابش "درباره فردوسی" تحت تأثير سخن بی پايه خواجه نظام الملک که صرفا جنبه تبليغی بر عليه قرامطه داشته ابو منصور محمد بن عبد الرزاق را قرمطی و اسماعيلی قلمداد کرده که نادرست است. 👆 https://t.me/azbarresihayetarikhi

عيون أخبار الرضا عليه السلام ؛ ج‏۲ ؛ ص۲۸۵ تا ۲۸۶ حَدَّثَنَا أَبُو الْفَضْلِ مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ إِسْمَاعِيلَ السَّلِيطِيُّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ سَمِعْتُ الْحَاكِمَ الرَّازِيَّ صَاحِبَ أَبِي جَعْفَرٍ الْعُتْبِيِّ يَقُولُ‏ بَعَثَنِي أَبُو جَعْفَرٍ الْعُتْبِيُّ رَسُولًا إِلَى أَبِي مَنْصُورِ بْنِ عَبْدِ الرَّزَّاقِ‏ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ الْخَمِيسِ اسْتَأْذَنْتُهُ فِي زِيَارَةِ الرِّضَا ع فَقَالَ…

سهم شيعه اماميه در سنت شاهنامه نويسی و شاهنامه سرایی (1) (در دو فرسته) درباره ابو منصور محمد بن عبد الرزاق، سپهسالار مشهور خراسان در دوره ساماني، حاكم طوس و همچنين مشوق و بانی شاهنامه‌ای منثور،معروف به شاهنامه ابومنصوري که شاهنامه فردوسی ریشه اش به آن می رسد معمولا گفته می شود که بر مذهب اسماعیلی بوده است. مستند اين سخن کلام خواجه نظام الملک است در سياستنامه که او را باطنی و قرمطی خوانده. با اين وصف با توجه به دو…

اشاره مرحوم علامه محمد قزوينی به حکايت مربوط به ضامن آهو و ارتباط آن با ابو منصور محمد بن عبد الرزاق (مقتول به سال 350 ق) که شاهنامه منثور به دستور و نظارت او فراهم آمد. بعدها مرحوم احمد مهدوی دامغانی همین اشاره را دستمايه مقاله ای کرد که در يکی از مجموعه های مقالات ايشان منتشر شده. https://t.me/azbarresihayetarikhi

در چاپ های مختلف عيون اخبار الرضا (ع) نام السيد الأجل أبو الحسين محمد بن أبي جعفر أحمد بن محمد زبارة با تحريف چاپ شده و همين موجب شده محققينی که درباره خاندان آل زُباره تحقيق کرده اند به اين اثر و اين روايت مهم که حاوی اطلاعات تازه ای درباره قيام او در نيشابور است ارجاع ندهند. مصححین عيون نام نیای او را به جای زبارة، زياد ثبت کرده اند. تصحیح متن فقط مقابله چند تا نسخه نيست. بايد کلمه کلمه متن مورد مداقه و تحقيق قرار…